De Pride Walk is eigenlijk de opening van de Gay Pride week, hoewel die laatste naam eigenlijk niet meer gebruikt mag worden en het nu ineens Amsterdam Pride heet. Die Pride Walk is sinds een aantal jaren onderhand wel een volwaardige aanvulling op (of zelfs alternatief van) de Canal Parade. Die laatste is allengs commerciëler geworden en je moet wel een hele dikke portemonnee hebben om daar nog mee te mogen varen. Aan de Pride Walk mag iedereen mee doen, ook zonder portemonnee. Een aantal jaren geleden was dat nog hoofdzakelijk gay (of eigenlijk LHBTQ) maar ik kreeg nu toch ook de indruk dat het een stuk breder is geworden en er nu ook allerlei maatschappelijke organisaties meeliepen die diversiteit in hun vaandel hebben staan. En verder ook individuen, die ergens een mening over hadden, en de gelegenheid aangrepen om deze te ventileren. Zelfs dacht ik even dat ik met het zomercarnaval had meegelopen, toen ik ‘s avonds op het journaal een spotje van dat Rotterdamse evenement had gezien en zag dat de Pride Walk daar toch wel veel op leek.
Dat alles neemt niet weg dat het een erg gezellige loop was met een hoop plezier en vrolijkheid. En dat is natuurlijk óók de bedoeling van de dag. De route liep van de Dam naar het Vondelpark en eenmaal daar aangekomen, kwam er toch wel wat meer focus op LHBTQ en de aspecten daarvan. Zeer indrukwekkend en ingetogen was wel het ‘zero-flags’ project. Vlaggen van 71 landen, waar homoseksualiteit verboden is met straffen variërend van 2 jaar gevangenis tot de doodstraf. Ook Qatar, waar we in november gezellig gaan voetballen, doet prominent mee in dit rijtje landen. Weten we tenminste waar we niét naartoe moeten. De bedoeling is dat het aantal vlaggen de nul gaat naderen, maar tot nu toe zit er nog weinig schot in de zaak. De camera is ook mee geweest en de serie staat op:
Een fietsrondje Abcoude: ideaal als je even geen zin hebt om de hele dag te gaan fietsen, maar toch even de stad uit wilt om te proeven hoe de sfeer is op het land op deze prachtige warme zomerdag. Want in deze tijd van het jaar ligt de natuur er op zijn mooist bij, vind ik. Hoogstaande zon, met de bekende ‘Hollandse wolkenluchten’. Met bloeiende lelies bedekte riviertjes, en aan de oevers boerenhoeves met uitbundige hortensia’s voor de deur. En met bewoners, die duidelijk maken wat hun visie is op het stikstofbeleid. Je bent inderdaad even helemaal uit de stad, hoewel je overal de skyline van de stad kunt zien, maar die je ook heel gemakkelijk even kunt wegdenken.
Abcoude, op steenworp afstand van Amsterdam, is het verste punt van de route. Een prachtig plaatsje, met een mooie aan het water gelegen uitspanning waar ze heerlijke koffie met cheese-cake hadden. Je zit daar zó lekker, dat je op deze lome zomerdag eigenlijk geen zin meer hebt om nog naar huis te fietsen. Temeer daar we op de terugweg langs het Amsterdam-Rijnkanaal ineens flinke tegenwind hadden. Maar dankzij het kopwerk dat René met zijn e-bike kon doen, bleef de inspanning binnen de perken. De sfeer van de dag is vastgelegd op:
Een favoriet uitstapje met Marcel en ons buitenlands bezoek is een rondje IJsselmeer. In minder dan een uur ben je in Den Oever voor de ‘oversteek’ naar Friesland. Alleen al de Afsluitdijk spreekt tot de verbeelding, niet alleen voor het buitenlands bezoek, maar elke keer ook weer voor ons. Een verplichte stop is dus ‘het Monument’ met de uitkijktoren en een piepklein, maar heel gezellig cafetariaatje eronder, waar alles over de aanleg en verdere historie van de dijk staat uitgelegd. Alleen is er nu groot onderhoud aan de dijk, is het Monument gesloten evenals het educatieve cafetariaatje. Dan aan de overkant Friesland, één groot weiland, zo lijkt het wel. Weinig bomen, zodat je ver over het vlakke land kunt kijken. Maar fraaie en kleine dorpjes, met kleine huisjes en kleine kerkjes met kerkhofjes eromheen, die het geheel een intiem karakter geven.
In Friesland ga je dan strak langs de kust, naar het zuiden, met plaatsjes als Makkum, Workum, Hindeloopen en Stavoren. Je zou zeggen dat – aan de dorpjes te zien – de tijd hier stil staat. Maar Friesland is groot in alles wat zich over het water kan bewegen: varen, zeilen, vissen, surfen en schaatsen. Heel Nederland en half Duitsland komt hier zeilen. En in Makkum maken ze imposante en vooral dure jachten voor de ‘groten der aarde’. Van het schaatsen zie je in de zomer natuurlijk niet veel, maar de dichtgevroren meren nodigen in de winter – tenminste voor de liefhebbers – uit tot lange tochten. En als er weer eens een Elfstedentocht wordt gehouden, gaat niet alleen Friesland, maar heel Nederland uit zijn dak. Een mooie provincie dus met een sterke eigen identiteit, en zelfs een eigen taal. Wat we zoal in Friesland hebben gezien staat op:
Bezoek uit het buitenland, dus wat ga je dan doen? Het liefst dingen, die interessant zijn voor toeristen, maar die je zelf nooit doet. Het Rijks- en het van Gogh-museum kenden we al, evenals de wandeling langs de grachten daarheen. Maar een rondvaart door de grachten hadden we nog nooit gedaan, dus dat werd het. Niet in zo’n boot met glazen overkapping, maar anderhalf uur in een open sloep met ongeveer twintig personen. Het schitterende weer nodigde ertoe uit, en je hebt dan een prachtig onbelemmerd zicht op de stad. Vanuit een heel ander perspectief nog wel. Want je ziet niet alleen nieuwe dingen, ook zie je de dingen anders. Zelfs met de oriëntatie gaat het af en toe mis. Nou woon ik hier al 28 jaar, ik denk de stad inmiddels redelijk te kennen, maar af en toe wist ik niet meer waar ik was.
Verder viel me op dat de stad vanaf het water veel groener lijkt dan vanaf straathoogte. Maar misschien lag dat wel aan het jaargetijde, want midden in de zomer staat alles in het volle en verse groen. Ook blijkt des te meer dat je op de grachten niet alleen kunt varen, maar je kan er ook wonen. Want ineens vallen vanaf het water nu ook de woonboten veel meer op. In zeer uiteenlopende stijl en ook staat van onderhoud, zo bleek. Een verrassend middagje dus en zélfs een aanrader voor degenen die hier al bijna hun halve leven wonen. Dat andere perspectief staat op:
Dát was nog eens een zinderende avond..! Het concert van – wat mij betreft – de meest iconische popgroep aller tijden: de Rolling Stones. Zestig jaar bestaat de groep maar liefst. Ter gelegenheid daarvan hadden ze een tournee georganiseerd langs Europese steden. Misschien wel de allerlaatste concert-tour. Toen enkele weken geleden het optreden op het laatste moment werd afgeblazen, terwijl we in gespannen afwachting al in het stadion zaten, dacht ik even dat het er niet meer van zou komen. Maar de belofte werd ingelost en deze keer kwamen ze wél. En hoe…! Het publiek bestond voor een groot deel uit 60-plussers, allemaal dus mensen die gedurende hun hele leven van de groep en hun muziek hebben genoten.
Ik ging erheen met René, ook van mijn leeftijd, met wie ik de fascinatie voor de groep deel. Voor mij lag het hoogtepunt van de Stones-ervaring in mijn studententijd in Tilburg, toen we nog de tijd hadden om, met het nodige bier, tot diep in de nacht hun muziek soms zelfs dansend te beleven. In de jaren daarna moesten we aan het werk en hadden we daar de tijd niet meer voor, maar de fascinatie voor de Stones en hun lekkere rauwe en snerpende rockmuziek is altijd gebleven. Dat concert was dus een buitenkansje. Dus ruim op tijd in het stadion en het voelde als een schoolreisje. Eerst nog een voorprogramma van ‘the Ghost Hounds’, om in de stemming te komen.
Maar als de Stones zelf komen gaat er toch een rilling door het publiek, inclusief door mezelf. Lead zanger Mick Jagger is al helemaal hors categorie. Hij loopt al gedurende de hele periode van zestig jaar mee, wordt binnenkort 79 en heeft nog steeds niets van zijn uitstraling verloren. Ruim twee uur spelen ze en alle klassiekers komen aan bod. Ja, er is ook een fotoserie gekomen. Maar deze keer gaat het even niet om de kwaliteit van de foto’s. Die is sowieso al een stuk minder, want er zat een heel voetbalveld tussen ons en de artiesten. Eerder moet het gaan om vastlegging van de sfeer en wat er te zien was. Maar nu ik nog eens naar de foto’s kijk, komt de beleving van de serie door het ontbreken van de muziek niet in de búúrt van het zinderende gevoel van die avond. Dus toch maar even een cd-tje van de Stones opzetten bij het bekijken van de foto’s. De begeleidende foto’s staan op:
Deze keer was het mijn beurt om een tochtje voor onze fietsclub te organiseren. Ik ben het enige Noord-Hollandse lid van de club, dus dat zou dan een tochtje door Noord-Holland worden. De rest woont rond Den Haag/Leiden. De meeste andere tochtjes van de club worden dus in het Zuid-Hollandse gereden. Het valt me op dat Noord-Holland toch een stukje minder dichtbevolkt is. Sterker nog, ik heb het gevoel dat, zodra je boven Amsterdam komt, de Randstad ophoudt. Alles boven Alkmaar heet zelfs West-Friesland. Het tochtje begon in het Twiske, een aangelegd en goed onderhouden natuurgebied. Er is ruimte voor recreatie, maar ook voor grazers, die daar een schijnbaar oneindige ruimte hebben.
Dan Zaandam, met twee gezichten. Eerst het industriële Zaandam, vooral gericht op voedingsmiddelen. Niet voor niets heeft Albert Heijn hier zijn thuisbasis. Verder de Zaanse Schans, Zaanse huisjes en een molenparkje. Klein maar fijn en een van de toeristische topattracties van Nederland. Alles behalve het Nederlands is daar de voertaal. Daarna opent zich een wijds polderlandschap, platter dan plat, met weinig bomen, zodat je hier oneindig ver kunt kijken. De Rijp, aan de rand van de Beemster, was het verste punt. Een wel heel erg rustig en aangeharkt dorpje, met huisjes strak in de verf, dat daardoor meer weg heeft van een openluchtmuseum dan van een levendig dorp waar van alles te beleven is. Het fietsplezier was er niet minder om. Een foto-impressie van dit deel van Noord-Holland staat op:
Een verjaardagsfeest in de familie maakte dat ik voor de tweede keer in tien dagen naar Twente afreisde. Want het zou niet zómaar een borrel zijn, maar een wandeling met de familie door een van de mooiste streken van Twente. Van Vasse naar Ootmarsum om precies te zijn. Hemelsbreed een afstand van amper 7 kilometer, maar de wandeltocht zou zo’n 15 kilometer zijn. Normaal gesproken goed te doen. Nu eigenlijk ook wel, behalve dat het die dag ontzettend warm was. Gewoon dus wat extra water meenemen en genieten van het prachtige landschap, afgewisseld door houtwallen, bos, hei en landbouwgrond. Daartussen de typische architectuur van oranjekleurige boerenschuren met witte daklijsten.
Prachtig allemaal, maar schijn bedriegt ook wel. Want ook hier is de biodiversiteit achteruit gegaan. Weilanden, strak groen als biljartlakens, met weinig bloemen en kruiden. Geaccentueerd door de brandnetels langs de weg, die het op de stikstofhoudende grond goed doen. Daardoor zijn er minder insecten, die op de bloemen en kruiden afkomen. En dus ook minder vogels, die zich tegoed doen aan insecten. En zo kunnen we doorgaan tot de cirkel rond is en zelfs de kwaliteit van onze eigen leefwereld uiteindelijk minder wordt. Genoegzaam bekend natuurlijk, want de kranten staan er tegenwoordig vol van. Maar als je het voor je eigen ogen ziet, spreekt het nét ietsje meer aan. Gelukkig is er ook nog wel veel variëteit in de natuur en het plezier die middag was er niet minder om. En wat wás na zo’n warme dag het bier lekker! Kijk voor de Twentse indrukken op:
De Johan Cruijff ArenA: sommigen komen er bijna wekelijks, anderen, zoals ik, nooit. Toch staat die voetbaltempel er al 26 jaar. Als je niet echt een voetballiefhebber bent moet je wel een héle goede reden hebben om er heen te gaan. En die reden hadden we. Want de Rolling Stones zouden er optreden. Een van de meest iconische popgroepen, althans voor onze generatie. Een buitenkansje dus, en er was dan ook in de daaraan voorafgaande weken oplopende voorpret. Niet alleen om de Stones, maar ook om die voetbaltempel eens van binnen te zien. Ik ging er heen met René, ook al zo’n Stones-adept. Buiten stonden de échte liefhebbers in de rij voor de T-shirts, die – afhankelijk van wat erop stond – voor 40 tot 110 euro van de hand gingen. Een hoog gehalte 60-plussers, allemaal in vroegere jaren getuige van de hoogtijdagen van de groep.
De ArenA is inderdaad al een bezienswaardigheid op zich. Eenmaal binnen, in het nog nagenoeg lege stadion, vergaapten we ons aan het ontwerp, de constructie en het dak. We hadden zitplaatsen en zaten recht tegenover het podium, in de hoogste nok, dat wel, maar met het vorig jaar aangeschafte tele-compactje zouden we alles goed in beeld kunnen brengen. Een stuk beter dan de staanplaatsen op het met planken bedekte voetbalveld. Vijf uur stáán …., lijkt me een hele uitdaging. Het stadion was flink verbouwd voor de geluidsinstallaties en het akoestische materiaal dat was aangebracht. En natuurlijk voor het enorme podium waarop ze zouden optreden.
Zouden…., want toen kwam de korte mededeling: “ze komen niet”. Lead-zanger Mick Jagger was net positief getest op corona. Maar tegelijkertijd ook de mededeling dat er een herkansing zou komen. We hadden nog niet eens tijd om de boodschap goed te laten landen, zo druk waren we met alles wat er te zien was. We zijn dan ook nog een hele tijd blijven zitten, totdat bijna iedereen weg was en we werden gemaand het pand te verlaten. Achteraf bezien was het een leuke avond, want er was veel te zien en de herkansing komt op 7 juli al, zo is net bekend geworden. Nóg een keer voorpret dus. Met dank aan Mick Jagger. En nu de Stones er niet zijn, dán maar een serietje over de ArenA. Zie:
De lange dagen en het af en toe best nog wel mooie weer nodigden uit om maar weer eens op de fiets te stappen. Nu doe ik dat al jaren, maar inmiddels ken ik de fietswegen rond Amsterdam bijna uit mijn hoofd. Maar met zo maar een dagje fietsen kom je ook niet veel verder. Meerdaagse tochten zijn dan eigenlijk het leukst. Met de fiets in de trein ergens naar toe, vandaar met een overzichtelijke fietsafstand naar een leuke plaats waar overnacht kan worden en dan verder op de fiets naar een handig treinstation, vanwaar je terug kunt naar huis. Het liefst doe ik dat niet in mijn eentje. Niet alleen is dat ongezellig, want je wilt onderweg toch ook wel het een en ander delen. Maar ook kan er onderweg van alles gebeuren en dan weten twee meer dan één. Een tweedaagse tocht is eigenlijk het handigst. Meer kan ook, maar ik herinner me nog de tocht naar Rome, toen ik een hele maand weg ben geweest. Het was prachtig, onvergetelijk zelfs, maar ik kreeg op het laatst schoon genoeg van het leven uit fietstassen. Vandaar dus twee dagen, met René deze keer.
Met de trein naar Zwolle en dan met een overnachting in Zutphen, dat was het plan. Vooraf daar een hotel geboekt met het verzoek of de fietsen in een afgesloten ruimte zouden kunnen staan. Eigenlijk kon dat niet, maar na enige tegenwerpingen van mijn kant was er nog wel ergens een achterafkamertje waar we de fietsen konden neerzetten. Totdat ik door het hotel werd gebeld dat ze daar toch echt niet aan konden beginnen. Hoe kun je een hotel hebben in een van Nederlands mooiste fietsregio’s zonder de mogelijkheid om je fiets fatsoenlijk te parkeren? Hoe dan ook, hotel gecanceld en uitgeweken naar Doesburg. Stukje verder maar minstens zo leuk. En de fietsen waren welkom. Grotendeels ging de tocht langs de IJssel, die er met zijn uiterwaarden onder de fraaie Hollandse wolkenluchten prachtig bij lag. De afstand van bijna 85 kilometer was alleen wat ambitieus, omdat we in Zwolle, na enig trein-malheur, pas om half één op de fiets zaten. En we bovendien onderweg natuurlijk veelvuldig afstapten. En tenslotte hield de batterij van René’s elektrische fiets er tien kilometer voor het eind ook nog mee op, omdat hij iets teveel op de turbo-stand had gereden. Maar het bier in Doesburg smaakt dan des te beter.
De volgende dag over de Veluwezoom richting de Rijn. Een heel ander landschap, met de Posbank als hoogste punt, en een toch iets selectiever gebruik van de turbo op René’s fiets. De Veluwe is echt een fietsgebied. Veel pensionado’s op e-bikes, vaak met hoge snelheden. Verder, vooral door de hoogteverschillen, populair bij groepen wielrenners, die op de smalle fietspaden plotseling opdoemen. Al met al niet ongevaarlijk, maar het ging gelukkig allemaal goed. Afdalen naar Oosterbeek en langs de Rijn naar eindpunt Rhenen. Twee prachtige dagen en dankzij het onderweg vaak afstappen is er toch nog een fotoserie gekomen. Beetje veel foto’s deze keer, maar het waren dan ook twee dagen en het landschap lag er heel fotogeniek bij. Even doorbijten dus op:
Twente: daar liggen mijn familie-roots. Toch ben ik er niet geboren en ook heb ik er slechts elf jaar, van mijn zevende tot mijn achttiende, gewoond. Best een hele tijd, maar toch niet lang genoeg om het Twentse dialect goed onder de knie te krijgen. Maar wel genoeg om zelfs na ruim een halve eeuw toch nog steeds een binding met het gebied te hebben. Veel familieleden wonen er nog en ik kom er dan ook geregeld en graag op bezoek. Zo was er dinsdag een gelegenheid om een toertje door de streek te maken en weer eens wat jeugdsentiment op te snuiven. Want dat ligt daar overal nog voor het oprapen, heb ik gemerkt. Natuurlijk moest het toertje langs Tubbergen, want daar woonde ik al die elf jaren en ik was er eigenlijk al een hele tijd niet meer geweest. Er is daar een hoop veranderd. De woning waar mijn moeder haar laatste jaren doorbracht bleek gesloopt en inmiddels stond op die plaats een glanzend nieuw en ongetwijfeld efficiënt gebouw, dat alleen niet meer de ziel heeft die de vroegere woning had dan wel die ik erin meende te zien. En de school die mijn vader met hart en ziel heeft opgebouwd is er ook niet meer. Het gebouw staat er nog wel, maar er huist nu een kinderopvang, ongetwijfeld ook niet iets wat mijn vader zich ten doel had gesteld.
Dan de winkelstraat. Alle dorpswinkels, die zich in mijn herinnering hadden gegrift, waren vervangen door andere winkels, vele daarvan van de bekende Nederlandse winkelketens die je overal ziet. En toen ik aan de andere kant van de grens de tank volgooide met goedkope(re) Duitse benzine, ging ik op zoek naar het Wald-Bad, destijds een schitterend aan een bosrand gelegen natuurbad, waar ik het zwemmen heb geleerd. Ik heb het niet kunnen vinden, hoewel het er nog steeds moet zijn. Wel was er in de buurt een nieuw zwembad gekomen, een glazen, eigenlijk wel lelijke kubus, waar grote glijbanen de gevel uitpuilen. Bij het zien van al die veranderingen betrapte ik mezelf op hetzelfde sentiment, waarmee Wim Sonneveld over ‘het tuinpad van mijn vader’ zong en – wellicht onbedoeld – een beeld schetste dat vroeger alles beter zou zijn geweest.
Wat natuurlijk niet zo is. Want ook in het huidige dorp is nog veel fraais. Het schitterend verbouwde ‘Oale Roadhoes’ bijvoorbeeld. Nu een populair restaurant naast de kerk met zijn prachtige ramen, waar ik mijn ‘rijke roomse leven’ heb geleid. Verder is in het dorp de glaskunst opgebloeid. Elk jaar is er een grote tentoonstelling en her en der vind je op straathoeken kleine glaskunstwerkjes. En die waren er vroeger natuurlijk ook niet. Maar het allermooiste van Twente is wel de omgeving en het natuurschoon. Daarmee is het net andersom. Toen ik er woonde vond ik het heel gewoon, niks bijzonders eigenlijk. Nu ik er weer eens goed naar heb gekeken, zie ik hoe fraai het land erbij ligt, zelfs op deze bewolkte dag. Ik ben dol op Amsterdam, zou er nooit meer weg willen, maar wat betreft natuurschoon is het toch wel wat onderbedeeld. Destijds maakte ik op de fiets mijn dagelijkse gang naar het Carmel-lyceum in Oldenzaal, nog zo’n pareltje in Twente trouwens. Die fietstocht ging over een weggetje waar ik na het behalen van mijn Gymnasium-diploma in 1968 nooit meer ben geweest. Vaak van plan geweest om er nog eens langs te rijden, maar nooit gedaan. Tot deze dinsdag dus. En op dat kleine weggetje kwam heel diep uit mijn onderbewustzijn weer wat van die spanning naar boven over examens en proefwerken. De binding met het gebied is zelfs na meer dan 50 jaar dus nog lang niet weg. Een indruk van Twente staat op:
Dagboek van een camera 