De andere attractie van Sail is natuurlijk de bezichtiging van de schepen zelf. Je moet je dan wel een weg banen langs de duizenden anderen die dat ook willen, maar het is eigenlijk zó bijzonder dat we het er wel voor over hebben. Je kon bovendien niet alleen lángs de schepen lopen, maar deze ook bezoeken. Ik begon me tegelijkertijd af te vragen welke functie die tall ships eigenlijk hebben. Vele daarvan zijn nog geen twintig jaar oud, maar hebben geen functie in het passagiers- of vrachtvervoer. Wellicht is er een functie in maritieme opleidingstrajecten of misschien in exclusieve cruise-vakanties? We bezoeken het grootste tall ship, de Peruaanse BAP-Union en dan blijken ze daar natuurlijk ook aan ‘Peru-promotie’ te doen. De schaal van dit schip is indrukwekkend. De masten zijn niet van gewoon hout, zoals de meeste zeilschepen, maar blijven massief stalen pilaren van een hele meter in doorsnee. Verder wordt de besturing, inclusief het optrekken en neerhalen van bepaalde zeilen, helemaal door computers te worden geregeld. Heel iets van een andere orde dus dan een willekeurig zeiltochtje over de Friese meren. Het andere schip dat we bezichtigen is de “Karel Doorman”. En uit de kluiten gewassen logistiek ondersteuningsschip van de Koninklijke marine. Ook daar indrukwekkende afmetingen want op het dek is met gemak plaats voor meerdere helicopters of tanks. En ook daar deden ze aan ‘Defensie-promotie’ met de aansporing om vooral bij Defensie te komen werken. Een indruk van deze schepen en van het geslenter langs alles wat daar nog meer lag, staat op:
De Pieremachochel-tocht: een vast onderdeel van Sail. Eigenlijk is het een mini-Sail met een kwinkslag. Iedereen met een bootje mag meevaren en de boten worden beoordeeld door een jury met prijzen voor de mooiste en vooral meest originele boot. Alles mag meevaren, zolang het maar kan drijven en zich kan voortbewegen. Veel van die bootjes zijn, zo te zien, ook op het allerlaatste moment in elkaar geflanst en vaak zijn het niet eens bootjes, maar houten vlonders met aan elkaar getimmerde planken, waarop zich bepaalde tafereeltjes afspelen. Het doet een beetje denken aan het TV-programma, alweer tientallen jaren geleden: ‘’te land, ter zee en in de lucht’’. Maar in dat programma haalden de meeste vaartuigen niet eens de eindstreep, en dat is hier toch nog wél de bedoeling. Zolang je maar een paar kilometer kunt afleggen is het goed. De tocht liep door onze buurt, dus een kleine moeite om even te gaan kijken. Wat daar allemaal voorbij kwam staat op:
Er waren de nodige twijfels, of ik eigenlijk wel zou gaan kijken naar de Sail-in op woensdag. De verwachte 2,3 miljoen bezoekers (weliswaar gemeten over meerdere dagen) en uren stáán in zo’n menigte waren allerminst een aanlokkelijk vooruitzicht. Bovendien, zou je het op TV niet beter kunnen zien? Maar ik heb me laten overtuigen door Marcel en samen met zijn moeder hebben we nota bene een zitplaats op een bankje bij het BIM-muziekgebouw kunnen bemachtigen, waar we de schepen in de bocht bij het Centraal Station op ons konden zien afkomen. Met de hoogbouw rond het station als dankbare fotografische achtergrond. Het voert te ver om te zeggen dat ik van mijn leven nog nooit zoiets moois heb gezien, maar het kómt in de buurt. Niet alleen de spectaculaire tall-ships, maar ook de duizenden kleinere boten en bootjes konden met de intocht meevaren, waardoor het wat mij betreft een fantastisch schouwspel is geworden. Letterlijk en figuurlijk hoogtepunt was aan het einde van de parade nog wel de Peruaanse viermast BAP-Union (115 meter lang en 53 meter hoog), met tientallen matrozen hoog in de masten. De camera maakte overuren en bijgaande fotoserie zeggen meer dan de woorden hier, lijkt me zo. Zie:
De derde maandag van augustus is het ‘Hartjes-dag’. Georganiseerd in de Nieuwmarktbuurt en eigenlijk vooral op de Zeedijk. Hartjesdag was ooit het carnaval van Amsterdam en de bedoeling is dat mannen vrouwenkleren dragen en vrouwen mannenkleren. Met kans op een fraaie prijs als je daarbij ook nog iets ten gehore brengt. Natuurlijk doet niet iedereen dat, maar ik vond wel dat er dit jaar veel aandacht is geweest voor de kwaliteit van de kostuums. Behalve dat het ooit bedoeld was als een soort carnaval, is het vooral ook een buurtfeest. En opvallend vond ik ook de sfeer op dat feest. Iedereen schijnt elkaar te kennen en eigenlijk is het daar net een dorp. Ook René deed dit jaar weer mee, met een fraai groen ensemble en bijpassende rode hartjesbril. Bovendien zong en speelde hij: de ‘Postkoets’, dat we natuurlijk nog kennen als de tophit uit 1957 van de Limburgse Selvera’s. Behalve een verkleedpartijtje en zangfeestje was Hartjesdag natuurlijk ook een fotografisch feestje en de samenvatting staat op:
Het dak van de Nieuwe Kerk wordt gerenoveerd. En omdat daar toch al het nodige steigerwerk aan te pas zou komen, was het een kleine moeite om boven nog een extra platformpje aan te leggen, en dat voor het publiek toegankelijk te maken. Zo geschiedde al vroeg in het voorjaar en daar is al veel mensen een groot plezier mee gedaan. Aan mij in elk geval wel, want wanneer krijg je nou eenmaal de gelegenheid om nota bene vanaf de Dam de stad van bovenaf te bekijken? Want hoe anders is de kijk op de stad van bovenaf? Het leverde hoe dan ook verrassende perspectieven op, want markante punten in de stad blijken zich ruimtelijk heel anders tot elkaar te verhouden dan je altijd had gedacht. Bovendien zijn op het maaiveld, waar je je meestal bevindt, de meeste wat grotere dingen slechts te zien met fantasieloze ‘lucht’ als achtergrond.
Nu zijn deze dingen zélf de achtergrond. Bijvoorbeeld de Zuid-as als achtergrond van de kerk aan de Singel. Of de groenstrook in het Waterland als achtergrond van het Centraal Station. En het havengebied is nu ineens ook onderdeel van de stad. Meer dichtbij is de binnenstad heel compact. Je ziet van bovenaf dingen, die je nog nooit eerder had gezien. Er is weinig ruimte maar daar blijken bewoners heel creatief in het aanleggen van mini-tuintjes op hun mini-terrasjes. Voor de liefhebbers is het dak van de Nieuwe Kerk dus een aanrader: gratis met de Museumkaart en het kan nog tot november. Want dan is het dak klaar en gaat ook het platformpje weg. De stad in verrassende perspectieven staat op:
De Canal Parade: voor de zoveelste keer en eigenlijk elk jaar hetzelfde. Dat was tenminste het gevoel in de eraan voorafgaande dagen. Bovendien was het evenement regelmatig onderwerp van kritiek, als zou het inmiddels veel te commercieel zijn geworden. Daar kwamen de plensbuien op zaterdagochtend nog bij en dus stapelden de argumenten zich op om het evenement, ondanks deelname van Marcel met zijn zwemclub op een boot, deze keer toch maar eens voorbij te laten gaan. In de regen op zo’n boot is al geen pretje, maar vier uur in de regen aan de kant zitten evenmin. Ik had nog even bij René gepolst, maar die had dezelfde twijfels. Maar tegen elf uur in de ochtend begon de muziek, die vanuit huis goed te horen is, aan te zwellen. Het teken dat de stad, inclusief ikzelf, aardig in de stemming begon te komen. Daar kwam bij dat Buienradar meldde dat de regen rond 11 uur zou ophouden en pas rond 17 uur zou terugkeren.
Dus verdwenen bij mij en ook bij René de meeste bezwaren. En zaten we tegen 12 uur op stoeltjes voorzien van frisdrank en stroopwafels aan de kant, in afwachting wat zou gaan komen. En ook al is het elk jaar in grote lijnen hetzelfde, het is toch elk jaar ook weer anders. Onvermijdelijk, helaas, sluipen nu ook politieke issues naar binnen en kan de Canal Parade, ook helaas, niet zonder de commercie. Toch kwamen de thema’s waarvoor het evenement is elk jaar weer wordt georganiseerd, ook goed uit de verf. Maar het oog wil ook wat. Ik vond de parade dit jaar visueel van hoge kwaliteit. Er is veel aandacht besteed aan kleur en choreografie. Op de meeste boten was er een uniforme kleur en is op veel boten blijkbaar vooraf goed geoefend op harmonische danspasjes op voor de parade toepasselijke muziek. Ook de zwemclub van Marcel was uitgedost in stemmig rood en had de choreografie goed onder controle. Tijdens de vier uur aan de kant kwam het volgende visuele feestje voorbij: